Thần Linhthanlinh.net

Tín ngưỡng Việt · Văn khấn theo dịp

Cúng đầy tháng, thôi nôi

Ngày cúng

Ngày cúng tùy từng gia đình

Dịp này không có ngày chung trong năm. Bài khấn bên dưới có chỗ để chọn ngày cúng và điền họ tên; những gì bạn điền chỉ nằm trên máy của bạn.

Chọn ngày, điền bài khấn Lịch âm cả năm quy ra dương lịch

Theo tín ngưỡng dân gian, mỗi em bé được Mười hai Bà Mụ nặn ra hình hài, mỗi Bà một phần như mắt, mũi, tay, chân, và được các Đức Ông che chở. Khi bé tròn một tháng (đầy tháng) và tròn một năm (thôi nôi, còn gọi là đầy năm), gia đình làm lễ cúng Mụ để tạ ơn, xin cho bé hay ăn chóng lớn, đồng thời ra mắt bé với họ hàng.

Trang có bài cúng Mụ thường được đăng lại, đọc được cho cả đầy tháng và thôi nôi, cùng bài khấn nôm ngắn mời Mười hai Bà Mụ và ba Đức Ông. Bài khấn chỉ để tham khảo, lòng thành là chính.

Cúng ngày nào, giờ nào

Ngày đầy tháng thường tính theo âm lịch, một tháng sau ngày sinh. Nhiều nơi làm sớm hoặc muộn một, hai ngày tùy bé trai hay bé gái, nhưng mỗi nơi tính một khác: có nơi theo lệ “nam trồi hai, nữ sụt một” (mỗi nơi hiểu hướng trồi, sụt một khác), có nơi theo lệ “gái lùi hai, trai lùi một”. Nhà không theo lệ nào thì làm đúng ngày tròn tháng.

Thôi nôi làm khi bé tròn một tuổi, tức ngày sinh đầu tiên tính theo âm lịch.

Giờ cúng không bắt buộc; nhiều nhà cúng buổi sáng hoặc buổi chiều, lúc ông bà, họ hàng có mặt đông đủ.

Thường thắp hương gia tiên, thổ công trước rồi mới cúng Mụ. Cúng xong, bố hoặc mẹ bế bé vái trước mâm lễ; chờ hương tàn thì hóa vàng mã, quần áo giấy.

Mâm lễ gồm những gì

Mâm cúng Mười hai Bà Mụ

  • Mười hai phần như nhau: 12 đĩa xôi, 12 chén chè, 12 chén cháo, 12 ly nước
  • 12 đĩa bánh kẹo; có nơi thêm 12 quả trứng luộc, 12 miếng trầu cau
  • Vàng mã, quần áo, hài giấy (tùy nhà)

Mâm cúng Đức Ông

  • Các phần lớn hơn: tô chè, tô cháo, đĩa xôi; nơi cúng ba Đức Ông thì bày ba phần lớn
  • Gà luộc (có nơi dùng vịt)
  • Đĩa hoa quả, trầu cau, vàng mã

Đồ lễ chung

  • Bình hoa, hương, đèn nến
  • Trà, rượu, nước, gạo, muối
  • Đũa

Xôi chè cho bé trai, bé gái (theo quan niệm)

  • Bé trai thường dâng xôi, chè đậu, lấy ý “đậu” là đỗ đạt
  • Bé gái thường dâng chè trôi nước, lấy ý trôi chảy, tròn đầy

Lễ thôi nôi

  • Mâm cúng như lễ đầy tháng; một số nhà thêm heo quay
  • Khay đồ vật cho bé bốc: bút, sách, lược, kéo… (trò vui trong ngày lễ)

Văn khấn

  1. Văn khấn cúng Mụ đầy tháng, thôi nôi
  2. Bài khấn nôm cúng Mười hai Bà Mụ và ba Đức Ông

Văn khấn cúng Mụ đầy tháng, thôi nôi

Bố hoặc mẹ bé thắp hương, bế bé đứng trước mâm lễ để khấn. Chỗ “Tín chủ (chúng) con là” đọc tên hai vợ chồng. Thôi nôi thì đọc “đầy năm” thay cho “đầy tháng”.

Nam mô A Di Đà Phật!(3 lần)

Con kính lạy Đệ nhất Thiên tỷ Đại tiên chúa.

Con kính lạy Đệ nhị Thiên đế Đại tiên chúa.

Con kính lạy Đệ tam Tiên Mụ Đại tiên chúa.

Con kính lạy Thập nhị bộ Tiên Nương.

Con kính lạy Tam thập lục cung chư vị Tiên Nương.

Hôm nay là ngày … tháng … năm …

Tín chủ (chúng) con là: …

Vợ chồng chúng con sinh được con (trai, gái) đặt tên là …

Ngụ tại: …

Nay nhân ngày đầy tháng (hoặc đầy năm) của cháu, chúng con thành tâm sửa biện hương hoa lễ vật và các thứ cúng dâng bày lên trước án, trước bàn tọa chư vị Tôn thần kính cẩn tâu trình:

Nhờ ơn thập phương chư Phật, chư vị Thánh hiền, chư vị Tiên bà, các đấng Thần linh, Thổ công Địa mạch, Thổ địa Chính thần, tiên tổ nội ngoại, cho con sinh ra cháu tên là …, sinh ngày …, được mẹ tròn con vuông.

Cúi xin chư vị Tiên bà, chư vị Tôn thần giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ độ trì, vuốt ve che chở cho cháu được ăn ngoan, ngủ yên, hay ăn chóng lớn, vô bệnh vô tật, vô tai vô ương, vô hạn vô ách, phù hộ cho cháu bé được tươi đẹp, thông minh sáng láng, thân mệnh bình yên, cường tráng, kiếp kiếp được hưởng vinh hoa phú quý.

Gia đình con được phúc thọ an khang, nhân lành nảy nở, nghiệp dữ tiêu tan, bốn mùa không hạn ách nghĩ lo.

Xin thành tâm đỉnh lễ, cúi xin được chứng giám lòng thành.

Nam mô A Di Đà Phật!(3 lần)

Chỗ có dấu “…” là phần bạn tự điền; bấm “Điền sẵn” để điền họ tên, nơi ở và ngày âm lịch.

Bài khấn nôm cúng Mười hai Bà Mụ và ba Đức Ông

Lời khấn ngắn, thường dùng khi bày hai mâm: mâm Bà Mụ và mâm Đức Ông. Người lớn trong nhà thắp hương và đọc.

Hôm nay là ngày … tháng … năm …, cháu (nội, ngoại) họ …, tên … tròn một tháng tuổi (thôi nôi thì đọc: tròn một năm tuổi).

Gia đình chúng tôi bày mâm lễ vật này, cung thỉnh Thập nhị Mụ bà và Tam Đức ông trước về chứng minh nhận lễ, sau tiếp tục phù trợ cho cháu … mạnh tay, mạnh chân, mau lớn, hiền ngoan, phù trợ cho gia đình an vui, hạnh phúc.

Chỗ có dấu “…” là phần bạn tự điền; bấm “Điền sẵn” để điền ngày âm lịch.

Thắp hương online

Lưu ý khi cúng

  • Tiên Nương là tên gọi khác của các Bà Mụ; “Thập nhị bộ Tiên Nương” là Mười hai Bà Mụ. Dòng này có bản đăng lại không ghi. Chữ “Tiên Mụ” có bản ghi “Thiên Mụ”.
  • Một số bản đăng lại có thêm câu niệm danh hiệu Bồ Tát ở đầu bài; trang lược đi để giữ đúng không gian tín ngưỡng Việt, mỗi nhà giữ theo nếp của mình.
  • Hai mâm thường bày riêng: mâm Mười hai Bà Mụ và mâm Đức Ông; cách kê cao thấp mỗi nơi nói một khác.
  • Trong lễ đầy tháng, nhiều nơi có nghi thức khai hoa (bắt miếng): người lớn bế bé, cầm nhành hoa đưa nhẹ trước miệng bé và đọc lời chúc như “Mở miệng ra cho có bông, có hoa…”, mong bé lớn lên ăn nói dễ nghe, được mọi người thương.
  • Lễ thôi nôi, nhiều nhà bày khay đồ vật cho bé bốc. Đó là trò vui của ngày lễ, không quyết định nghề nghiệp hay tính cách của bé.
  • Mâm lễ mỗi vùng một khác; mâm gọn với xôi, chè, hoa quả vẫn trọn lễ. Ngày lễ đông người, nên để bé ở chỗ thoáng, xa khói hương và nến.

Hỏi đáp

Mâm cúng đầy tháng gồm những gì?
Mâm Mười hai Bà Mụ gồm mười hai phần như nhau: xôi, chè, cháo, nước, bánh kẹo, có nơi thêm trứng, trầu cau. Mâm Đức Ông là các phần lớn hơn (tô chè, tô cháo, đĩa xôi), gà luộc, hoa quả, trầu cau. Kèm hoa, hương, nến, trà, rượu, gạo muối.
Văn khấn đầy tháng ngắn gọn đọc thế nào?
Có thể dùng bài khấn nôm ở trên: nói ngày tháng, tên bé tròn một tháng tuổi, mời Mười hai Bà Mụ và ba Đức Ông chứng lễ, xin cho bé mạnh khỏe, mau lớn, hiền ngoan và gia đình an vui.
Cúng thôi nôi vào ngày nào?
Khi bé tròn một tuổi, tức ngày sinh đầu tiên tính theo âm lịch. Mâm cúng và bài khấn giống lễ đầy tháng, đọc “đầy năm” hoặc “tròn một năm tuổi” thay cho “đầy tháng”.

Nguồn tham khảo

Bài khấn tổng hợp theo văn khấn cổ truyền, để tham khảo; lòng thành là chính.